शासकीय प्रबन्ध तथा सङ्घीय मामिला नीति अध्ययन केन्द्र
नेपाल सरकारका
लागि आवश्यक सुसूचित, सुविचारित र
सान्दर्भिक नीतिका विकल्प र सुझावहरू जुटाउने उद्देश्यले सङ्घीय मामिला, सुशासन र सार्वजनिक सेवाप्रवाह क्षेत्रका मौजुदा सार्वजनिक
नीति,
कार्यक्रम तथा रणनीतिहरूको अनुसन्धान, समीक्षा र विश्लेषण गर्ने यस केन्द्रको समग्र उद्देश्य
रहेको छ । यस केन्द्रलाई निम्नानुसारका एकाइमा विभाजन गरिएको छ:-
१. शासकीय प्रबन्ध एकाइ: यस एकाइले राज्य सञ्चालनका
मामिलामा नागरिकको बृहत् सहभागिता र विधिको शासन, उत्तरदायित्व, पारदर्शिता तथा जवाफदेहिताको प्रत्याभूतिका लागि निर्माण हुने संरचना र
प्रक्रियालाई समेटी सार्वजनिक नीति अनुसन्धान कार्य गर्दछ । यस एकाइले उत्तरदायी, समावेशी, सहभागितामूलक
र पारदर्शी किसिमले व्यवस्थापन हुने सार्वजनिक मामिला एवम् शासकीय सिद्धान्त, मूल्य र मान्यताको समेत प्रतिनिधित्व गर्दछ । यस एकाइका
क्रियाकलापहरू नेपालमा प्रभावकारी लोकतान्त्रिक शासनव्यवस्था सुधारको लागि आवश्यक
नीतिनिर्माणमा सुसूचित गर्ने प्रमाणहरू जुटाउने कार्यमा केन्द्रित रहन्छन् ।
२. सङ्घीय मामिला एकाइ: यस एकाइका अध्ययनहरू नेपालको संविधानको प्रावधानअनुरुपका
सङ्घीय प्रशासनसँग सम्बन्धित नीतिहरूमा केन्द्रित रहन्छन् । नागरिको हितका लागि
विभिन्न तहका सरकारका अधिकार बाँडफाँट, तिनीहरूको प्रभावकारी अभ्यास र परिणामसँग सम्बन्धित भई गरिने यस उपसमूहका
क्रियाकलापहरूले सङ्घीय, प्रादेशिक र
स्थानीय सरकारहरूबिच सहयोग र सम्बन्ध स्थापित गरी सङ्घीय प्रशासनको सुदृढ़ीकरणका
लागि प्रामाणमा आधारित अनुसन्धान सामग्रीहरू सिर्जना गर्दछन्।
३. सार्वजनिक सेवाप्रवाह एकाइ: सरकारले नागरिकहरूलाई सिधा आफ्नै
संयन्त्रमार्फत वा सार्वजनिक निकाय वा वित्तीय प्रणालीहरूमार्फत सार्वजनिक सेवाहरू
प्रदान गर्दछ। यस्ता सेवाहरूमा स्वास्थ्य सुरक्षा, शिक्षा, पूर्वाधार, सामाजिक सेवाहरू आदि पर्दछन् । यस एकाइका क्रियाकलापहरू
सम्बन्धित विषयको अध्ययन, समीक्षा र
विश्लेषणमार्फत थप प्रभावकारी सार्वजनिक सेवा प्रवाहका लागि प्रमाण जुटाउने तर्फ
केन्द्रित हुनेछन्।
४. सार्वजनिक संस्था एकाइ: सरकारको लगानी, स्वामित्व, उत्तरदायित्व
र आमजनताको अपनत्व तथा सरोकार रहने केन्द्रीय, प्रादेशिक तथा स्थानीय तहअन्तर्गत रहने सार्वजनिक
संस्थाहरूजस्तै संसद, न्यायपालिका, निजामती सेवा, सरकारको लगानी रहेका विश्वविद्यालयहरू, सार्वजनिक अस्पतालहरूलगायतका संस्थाहरूको स्थापना, सञ्चालन, सुशासन, संरक्षण, सेवाको
गुणस्तर र सेवाप्रवाह आदि बारेमा यस एकाइअन्तर्गत नीति अध्ययन अनुसन्धान हुन्छ।
स्रोतः https://pri.gov.np/ne/
.jpg)
