सार्वजनिक प्रशासनमा देखा परेका नवीन प्रवृतिहरु उल्लेख गर्दै नवीन प्रवृतिहरु आउनुका कारणहरु उल्लेख गर्नुहोस् ।

 सार्वजनिक प्रशासन

देशको शासन व्यवस्था संचालन गर्ने स्थायी र कर्मेन्द्रिय संरचना सार्वजनिक प्रशासन हो । सार्वजनिक प्रशासनले राजनीतिको नजिक रहेर शासन,  विकास र सेवा प्रवाहमा सहयोग गरिरहेको हुन्छ । सार्वजनिक प्रशासन निरन्तर चलिरहने गतिशील प्रणाली हो । सरकार एक्लैले मात्र सार्वजनिक प्रशासन व्यवस्थित हुन नसक्ने भएको कारण सार्वजनिक प्रशासनलाई व्यवस्थित र गतिशील बनाउन देहाय बमोजिमका सार्वजनिक प्रशासनमा नवीन प्रवृतिहरु प्रयोग भएको पाइन्छ :

१)  Public Management

•  सरकार सँगै शासन व्यवस्थामा व्यवस्थापनका प्रकिया र गुणहरु अवलम्बन साथै निजी क्षेत्रहरुका व्यवसायिक गुणहरु सार्वजनिक प्रशासनमा अवलम्बन ।

२) New Public Management

•  ग्राहक केन्द्रित, बजार केन्द्रित अवधारणा, नतिजातर्फको अभिमूखिकरण, व्यवस्थापन लचकता र प्रत्यक्ष उत्तरदायित्व । मुद्राको मूल्य, कार्यसम्पादन नतिजा र सेवाग्राही सन्तुष्टीमा जोड तथा सरकारले निजी क्षेत्रसँगको सहकार्यमा शूल्क लिएर पनि सेवा प्रवाह गर्नुपर्छ भन्ने मान्यता ।

३) New Public Service

•  नागरिकलाई ग्राहकमात्र नभई सेवाग्राहीको रुपमा लिनुपर्ने, विश्वव्यापीकरणका नयाँ मानक र मापदण्डको प्रयोग, उत्पादनलाई हैन नागरिकलाई महत्व, सार्वजनिक हितलाई महत्व र जवाफदेहिता हुनुपर्छ भन्ने मान्यता ।

४) New Public Governance

•  सेवा उत्पादन, व्यवस्थापन र उपयोगमा साझेदार सेवाग्राही
• सुशासनमार्फत सेवा प्रवाहमा प्रभावकारिता
• Co-Construction, Co-Production  र Co-Management मार्फत सहशासन ।

५) Multilevel Governance

•  समन्वय, सहकार्य र सहअस्तित्वमा शासन व्यवस्था संचालन हुनुपर्ने । एक पक्ष र एक तहबाट मात्र शासन व्यवस्था संचालन नहुने भएकोले बहुतह, राष्ट्रिय, क्षेत्रिय र अन्तराष्ट्रिय रुपमा पनि संजालीकृत रुपमा शासन व्यवस्था संचालन हुनुपर्छ भन्ने मान्यता ।

६) Good Governance

•  सार्वजनिक नीति व्यवस्थापनलाई प्रमुखता दिइने, राजनैतिक सामाजिक विषयलाई एकीकृत गरी सुशासनमा जोड ।

७) New Public Passion

•  सेवा प्रवाहमा तथा डिजाइन र योजना प्रणालीमा जनताका इच्छा, चाहना र आकांक्षामा जोड ।साथै प्रशासनमा आन्तरिक र बाह्य उत्प्रेरणा जगाई संगठनको गतिशीलतामा जोड दिन्छ ।

यसका साथै

• E-Governance
• Responsive Governance
• Meta Governance
• Digital Era Governance
• Networking Governance
• Good Enough Governance

स्थायी संयन्त्र र योग्यता प्रणालीमा रहेको देशको सार्वजनिक प्रशासनमा यस्ता किसिमका नवीन प्रवृतिहरु आउनुका कारण देहाय बमोजिम रहेका छन् :

•  शासकीय मूल्यमान्यतामा आएको फरक सोच, परिवर्तन र रुपान्तरण
• विश्वव्यापीकरण, आर्थिक उदारीकरण, श्रम उदारीकरण र व्यापार उदारीकरणको प्रभाव
• नवीन विज्ञान प्रविधी र नयाँ अविष्कारको प्रभाव
•  राज्यको भूमिका र दायरामा भएको विस्तार
• जनसंख्या वृद्धि, वातावरण सन्तुलन र दिगो विकासमैत्री अवधारणा
• सार्वजनिक निजी साझेदारी (PPP) को अवधारणा
•  बढ्दै गएको नागरिक सचेतीकरण, सबलीकरण र सशक्तिकरण
• मानव हक र अधिकार साथै मौलिक हकको दायरामा आएको विस्तार
• जनताको Voice, Choice र Right को सम्बोधन गर्न
• सरकारको संरचना, संसदीय प्रणाली वा व्यवस्था अनुसार
•  सामाजिक(सांस्कृतिक चालचलन, रितिरिवाज र परम्पराको कारण
• Global Village को अवधारणा अनुरुप विविध कारणहरुले नवीन प्रवृतिहरु देखा परेको हो ।

तसर्थ,

शासनको प्रभावकारिता सार्वजनिक प्रशासनमा हुने हुदाँ विश्वमा आएको विश्वव्यापीकरण, आर्थिक उदारीकण र निजीकरणको प्रभाव, राज्यको परिवर्तित भूमिका र विकसित नवीन मूल्यमान्यता अनुरुप सार्वजनिक प्रशासनमा नवीन मूल्यमान्यताको अवलम्बन र अनुशरण गरिनु पर्दछ ।