दण्ड (Punishment): कानुनद्वारा निषेधित कसूर वा कानुनी दायित्वको उल्लङ्घन प्रमाणित भएपछि लगाइने कानुनी प्रतिकूल परिणाम हो। यसको उद्देश्य न्यायको स्थापना, कसूर निवारण र दोषीको सुधार हो। यसमा मौद्रिक र फौजदारी (कैद) दुवै सजाय समेटिन सक्छ।
जरिवाना (Fine/Penalty): कानुनी दायित्व उल्लंघन गरेबापत कर प्रशासनले व्यक्ति वा संस्थामाथि निर्धारण गर्ने निश्चित वा निर्धारणयोग्य मौद्रिक दायित्व (Monetary Liability) मात्र हो। यसको उद्देश्य क्षति परिपूर्ति र अनुचित लाभलाई निरुत्साहित गर्नु हो।
- मुख्य भिन्नताका आधारहरू:
- प्रकृति: दण्ड व्यापक कानुनी परिणाम हो; जरिवाना विशुद्ध मौद्रिक दायित्व हो।
- उद्देश्य: दण्डले सामाजिक संरक्षण र सुधार खोज्छ; जरिवानाले कानुनी पालना र अनुपालन सुनिश्चित गराउँछ।
- स्वरूप: दण्डमा कैद पनि हुन सक्छ (जस्तै ६ महिना कैद); जरिवाना सधैँ आर्थिक रूपमा मात्र व्यक्त हुन्छ।
No comments:
Post a Comment